Die Kunst der Fuge in middentoonstemming
Bachs Kunst der Fuge vormt een hoogtepunt in de muziekgeschiedenis. Op één thema baseert de beroemde Duitse componist een wonderbaarlijke cyclus van meerstemmige muziek, waarin hij op meeslepende wijze een encyclopedie van contrapuntische technieken weet te vangen. Het ruim een uur durende monumentale werk is zelden als geheel te horen. Het wordt door de briljante organist Laurens de Man, kersverse winnaar van de Nederlandse Muziekprijs 2024, nu voor het eerst op het Fokker-orgel uitgevoerd, en daarmee voor het eerst in modulerende middentoonstemming, de stemming die in de renaissance standaard was. Hierdoor krijgen de harmonieën een archaïsche puurheid, terwijl de chromatiek aan spanning wint. Die Kunst der Fuge is onvolledig overgeleverd en breekt abrupt af in maat 239 van de laatste fuga. Het is de vraag of Bach het voor zijn dood niet heeft kunnen voltooien, of dat het ontbrekende deel is zoekgeraakt. Door de eeuwen heen zijn er door musici vele pogingen ondernomen om dit beroemde werk op een logische wijze af te ronden. Vandaag voorziet De Man, in wiens activiteiten het oeuvre van Bach een belangrijke rol speelt, het werk van een geautomatiseerd magisch realistisch einde van Sander Germanus, waarin met alle 31 tonen van de 31-toonsstemming zowel Bach als het Fokker-orgel eer wordt aangedaan.
NB. Aangezien het concert op 14 april al uitverkocht is, komt er een extra concert op zondag 12 mei. Zorg dat u erbij bent!
Programma
Johann Sebastian Bach – Die Kunst der Fuge (BWV 1080)
Laurens de Man (’s-Hertogenbosch, 1993) won in 2024 als eerste organist de Nederlandse Muziekprijs, de hoogste onderscheiding die door het ministerie van OCW aan een musicus, werkzaam in de klassieke muziek, wordt uitgereikt. Hij studeerde piano, orgel en bijvak klavecimbel bij resp. Jacques van Oortmerssen, David Kuyken en Johan Hofmann aan het Conservatorium van Amsterdam. Hij vervolgde zijn studie bij Leo van Doeselaar aan de Berlijnse Universität der Künste (Konzertexamen Orgel). Deze studie rondde hij in 2019 af met de hoogste cijfers.
Laurens won diverse prijzen als pianist en organist, bij concoursen in Den Haag (Prinses Christina Concours 2009, 1e prijs), Würzburg (Klavierwettbewerb J.S. Bach), Groningen (Martini Organ Competition, 1e prijs) en Freiberg (Silbermann Wettbewerb, 1e prijs), waar hij “ECHO Young Organist of the Year 2020” werd. In 2018 won hij de Sweelinck-Mullerprijs.
Onder andere als pianist van het Chimaera Trio speelt en arrangeert hij kamermuziek uit vier eeuwen muziekgeschiedenis. Het trio nam twee CD’s op. Sinds 2012 is Laurens hoofdorganist van de Utrechtse Janskerk. In seizoen 2022-2023 was hij “Organist in Residentie” van het Contiusorgel te Leuven. Aan het Conservatorium van Amsterdam is hij verbonden als docent bijvak klassiek piano voor jazzpianisten. Per september 2023 is hij benoemd als hoofdvakdocent orgel aan het Utrechts Conservatorium.
Ondersteuning
Dit programma werd mede mogelijk gemaakt door: Amsterdams Fonds voor de Kunst, Gemeente Amsterdam (stadsdeel Oost).
Tevens het SNS REAAL Fonds – nu Fonds 21 (renovatie Fokker-orgel), het Prins Bernhard Cultuurfonds (renovatie Fokker-orgel), het Muziekgebouw aan ’t IJ en Stichting Huygens-Fokker.
